Γυναίκα ψηλαφίζει το μαστό
Μαστογραφία

Μαστογραφία είναι η ακτινογραφία του μαστού με ένα ειδικό μηχάνημα που λέγεται μαστογράφος και μπορεί να εντοπίσει ακόμη και την ύπαρξη πολύ μικρού μεγέθους καρκίνου στο μαστό, όταν αυτός δεν έχει δώσει ακόμη, κανένα κλινικό εύρημα.

Σήμερα η συμβατική μαστογραφία βαθμιαία αντικαθίσταται, από την ψηφιακή μαστογραφία η οποία παρουσιάζει καλύτερη ευκρίνεια, άρα και καλύτερα διαγνωστικά αποτελέσματα και η γυναίκα δέχεται μικρότερη ποσότητα ακτινοβολίας.

Ποια τα οφέλη της μαστογραφίας

Ο μαστός τοποθετείται στην ειδική θέση του μηχανήματος και συμπιέζεται ελαφρά. Η απεικόνιση του μαστού γίνεται σε φιλμ. Στην ψηφιακή μαστογραφία αντί για φιλμ χρησιμοποιείται ψηφιακός ανιχνευτής και ηλεκτρονικός υπολογιστής. Επίσης στα σύγχρονα μηχανήματα χρησιμοποιείται μικρότερη δόση ακτινοβολίας.

Ο καρκίνος του μαστού είναι ένας από τους πιο συνηθισμένους τύπους καρκίνου στις γυναίκες στη σημερινή εποχή, καθώς αντιπροσωπεύει 1 στους 3 διαγνωσμένους καρκίνους. Η πιθανότητα μιας γυναίκας να αναπτύξει διηθητικό καρκίνο του μαστού κάποια στιγμή στη ζωή της είναι περίπου 1 στις 8 (12,4%) και είναι μία από τις κύριες αιτίες θνησιμότητας από καρκίνο μεταξύ των γυναικών σε όλο τον κόσμο.

ποτε πρεπει να κανω μαστογραφια

Τι είναι η μαστογραφία;

Η μαστογραφία, είναι η διαδικασία χρήσης ακτίνων Χ χαμηλής ενέργειας για την εξέταση του ανθρώπινου μαστού για έγκαιρη διάγνωση και έλεγχο. Ο προκαταρκτικός στόχος της μαστογραφίας παράλληλα με τις τακτικές κλινικές εξετάσεις, είναι η έγκαιρη ανίχνευση του καρκίνου του μαστού, τυπικά μέσω της ανίχνευσης χαρακτηριστικών μαζών ή μικροαποτιτανώσεων.

Τύποι μαστογραφίας

Ανάλογα με τη διάγνωση, η μαστογραφία είναι δύο τύπων:

Μαστογραφία προληπτικού ελέγχου

Είναι η διαδικασία που γίνεται ως εξέταση ρουτίνας για τον έλεγχο τυχόν καρκίνου ή αλλαγών στο στήθος.

Διαγνωστική μαστογραφία

Μια διαδικασία που πραγματοποιείται εάν έχετε ένα εξόγκωμα ή οποιοδήποτε άλλο σύμπτωμα καρκίνου του μαστού. Ενώ η διαδικασία και για τα δύο είναι ίδια, η διαγνωστική μαστογραφία είναι πιο εκτεταμένη από τη μαστογραφία προληπτικού ελέγχου και μπορεί να απαιτεί περισσότερες εικόνες από την εξέταση. Ανάλογα με τη διαδικασία που χρησιμοποιείται, η μαστογραφία κατηγοριοποιείται και πάλι σε 4 τύπους:

Ψηφιακή μαστογραφία

Πρόκειται για μια εξειδικευμένη μορφή μαστογραφίας που χρησιμοποιεί ψηφιακούς υποδοχείς και υπολογιστές αντί για φιλμ ακτίνων Χ για να βοηθήσει στην εξέταση του ιστού του μαστού για καρκίνο του μαστού και τον εντοπισμό του στα αρχικά στάδια.

3D μαστογραφία

Επίσης γνωστή ως ψηφιακή τομοσύνθεση μαστού (DBT), τομοσύνθεση ή τρισδιάστατη απεικόνιση μαστού, η τρισδιάστατη μαστογραφία δημιουργεί κυρίως μια τρισδιάστατη εικόνα του μαστού χρησιμοποιώντας ακτίνες Χ.

τυποι μαστογραφιας

Μαστογραφία καταμέτρησης φωτονίων

Αυτή η διαδικασία χρησιμοποιεί κυρίως μικρότερη δόση ακτίνων Χ για τη δημιουργία εικόνας από τις συμβατικές μεθόδους. Χρησιμοποιεί κυρίως φασματική απεικόνιση για να βελτιώσει περαιτέρω την ποιότητα της εικόνας, η οποία βοηθά στη διάκριση μεταξύ διαφορετικών τύπων ιστών και στη μέτρηση της πυκνότητας του μαστού.

Γαλακτογραφία

Η Γαλακτογραφία επίσης γνωστή ως μαστογραφία, είναι ένας τύπος μαστογραφίας που χρησιμοποιείται κυρίως για την απεικόνιση των γαλακτοφόρων αγωγών χρησιμοποιώντας ραδιοδιαφανή ουσία που εγχέεται στο σύστημα των αγωγών.

Ποιος πρέπει να πάει για μαστογραφία;

Η μαστογραφία συνιστάται κυρίως για κάθε γυναίκα άνω των 40 ετών, κάθε 1 ή 2 χρόνια. Σε περίπτωση όμως που έχετε προσωπικό ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού, ο γιατρός μπορεί να σας συστήσει να ξεκινήσετε τις εξετάσεις μαστού νωρίτερα στη ζωή σας και να τις κάνετε συχνότερα ή να χρησιμοποιήσετε επιπλέον διαγνωστικά εργαλεία.

Πώς να προετοιμαστείτε για μαστογραφία;

Το άτομο που υποβάλλεται σε μαστογραφία πρέπει να ακολουθήσει ορισμένες οδηγίες την ημέρα της διαδικασίας για να αποφύγει δυσλειτουργίες στην έκθεση:

Το άτομο δεν πρέπει να εφαρμόζει αποσμητικό, σκόνη σώματος, αλοιφές, κρέμες ή αρώματα στο στήθος ή στις μασχάλες καθώς μπορεί να δημιουργήσουν περιττές λευκές κηλίδες στην εικόνα.

Το άτομο που υποβάλλεται σε μαστογραφία προτείνεται να χρησιμοποιεί την ίδια εγκατάσταση κάθε χρόνο για να διευκολύνει τη σύγκριση των αποτελεσμάτων. Στην περίπτωση που χρησιμοποιείτε μια εγκατάσταση ή διαγνωστικό κέντρο για πρώτη φορά, βεβαιωθείτε ότι μεταφέρετε τις προηγούμενες μαστογραφίες σας.

Φροντίστε να περιγράψετε στον θεράποντα ιατρό ή τον τεχνικό για τυχόν συμπτώματα ή προβλήματα του μαστού πριν από τη διαδικασία. Προσπαθήστε να μην κάνετε μαστογραφία την εβδομάδα πριν από την εμμηνόρροια ή κατά τη διάρκεια του εμμηνορροϊκού κύκλου, καθώς το στήθος σας μπορεί να είναι τρυφερό ή πρησμένο εκείνη τη στιγμή.

Μην ξεχάσετε να αναφέρετε τον θεράποντα ιατρό ή τον ακτινολόγο σε περίπτωση που είστε έγκυος ή θηλάζετε, καθώς δεν είναι καλό να εκτεθείτε σε ακτινογραφία κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Εάν είναι απαραίτητο ή ανάλογα με τη σοβαρότητα της κατάστασης, ο γιατρός μπορεί να συστήσει άλλες μεθόδους ελέγχου, όπως υπερηχογράφημα.

Λόγω της έγκαιρης ανίχνευσης, της κατάλληλης ιατρικής παρέμβασης και της διαδοχικής μετεγχειρητικής θεραπείας, η θνησιμότητα από καρκίνο του μαστού μειώνεται με την πάροδο του χρόνου. Και ένας από τους αποτελεσματικούς τρόπους ανίχνευσης και ελέγχου του στην αρχική περίοδο είναι η μαστογραφία.

Πώς γίνεται μια μαστογραφία;

Η εξέταση μαστογραφίας είναι μια απλή διαδικασία. Ο ασθενής ή το άτομο που υποβάλλεται στη διαδικασία καλείται πρώτα να βγάλει τα ρούχα από τη μέση και να κρατήσει στην άκρη τυχόν κοσμήματα αν το άτομο φοράει.

Στη συνέχεια, τα στήθη τοποθετούνται σε μια πλάκα ανάπαυσης και χρησιμοποιείται μια συσκευή συμπίεσης για να ωθήσει το στήθος προς τα κάτω για να ισιώσει ο ιστός και να αποκτήσει μια σαφέστερη εικόνα του μαστού. Το άτομο μπορεί να αισθάνεται κάποια δυσφορία, αλλά συνήθως είναι προσωρινό και δεν προκαλεί καμία βλάβη στον ιστό του μαστού.

πως γινεται μια μαστογραφια

Συνήθως, ο τεχνικός λαμβάνει δύο όψεις για κάθε στήθος. Μόλις αναπτυχθούν τα φιλμ, αυτές οι ακτινογραφίες ελέγχονται από τους τεχνικούς για κλινική ακρίβεια πριν φύγει το άτομο.

Πώς να ερμηνεύσετε τα αποτελέσματα;

Μόλις ολοκληρωθεί η διαδικασία, το άτομο θα πάρει συνήθως ττα αποτελέσματα μέσα σε μια εβδομάδα. Στη συνέχεια, εξετάζονται από ακτινολόγους που έχουν εξειδικευμένη εκπαίδευση στην ερμηνεία των εικόνων του μαστού. Εκτός από την ανίχνευση καρκίνου, μια μαστογραφία μπορεί να βοηθήσει στην εύρεση ασβεστοποιήσεων ή εναποθέσεων ασβεστίου στους μαστούς.

Μπορεί επίσης να βρει κύστες μέσα στον ιστό του μαστού που μπορεί να έρχονται και να φεύγουν φυσιολογικά κατά τη διάρκεια του εμμηνορρυσιακού κύκλου ορισμένων ανθρώπων και επίσης την παρουσία οποιωνδήποτε καρκινικών ή μη σβώλων.

Εάν η μαστογραφία είναι φυσιολογική, συνεχίστε να κάνετε τη διαδικασία κάθε χρόνο ως έλεγχος ρουτίνας. Εάν τα αποτελέσματα είναι μη φυσιολογικά, ο γιατρός μπορεί να προτείνει στον ασθενή να πάει για πρόσθετες μαστογραφίες, εξετάσεις, ή άλλες τεχνικές απεικόνισης όπως μαγνητική τομογραφία ή υπερηχογράφημα. Ο γιατρός μπορεί επίσης να παραπέμψει τον ασθενή σε ειδικό ή χειρουργό σε περίπτωση που η διαδικασία εντοπίσει καρκίνο και το άτομο χρειάζεται χειρουργική επέμβαση.

Η μαστογραφία δεν πονάει, πρέπει να υπάρξει όμως μια ελαφρά πίεση για να έχει καλύτερη εικόνα. Στις περιπτώσεις όμως που ο μαστός είναι πυκνός τότε χρειάζεται μεγαλύτερη πίεση που μπορεί και να προκαλέσει πόνο.

Η μαστογραφία δίνει πληροφορίες για τα ψηλαφητά ογκίδια αλλά ταυτόχρονα μπορεί να ανακαλύψει μη ψηλαφητές ανωμαλίες που η ίδια η γυναίκα ή ο ιατρός της δεν μπορούν να ψηλαφήσουν. Η μέση διάμετρος ογκιδίου που ανευρίσκεται στις γυναίκες που κάνουν τακτικά μαστογραφία είναι 1 εκατοστό. Το μέγεθος ογκιδίου που κατά μέσον όρο ανευρίσκεται στις γυναίκες που κάνουν για πρώτη φορά μαστογραφία είναι το 1,5 εκατοστά. Το αντίστοιχο μέγεθος ογκιδίου που ανευρίσκεται στις γυναίκες που κάνουν τακτικά αυτοεξέταση είναι 2 εκατοστά. Το μέγεθος του ογκιδίου που κατά μέσον όρο ανευρίσκεται τυχαία είναι 3,5 εκατοστά.

Η πρώτη μαστογραφία πρέπει να γίνεται σε ηλικία μεταξύ 35 έως 40 χρονών και αποτελεί τη μαστογραφία αναφοράς για το μέλλον.

Η μαστογραφία έχει πετύχει τη μείωση της θνησιμότητας από τον καρκίνο του μαστού σε ποσοστό που κυμαίνεται από 30%-40% σε γυναίκες ηλικίας 40 – 69 ετών.